HPV Nedir? Belirtileri, Bulaşma Yolları ve Tedavisi
HPV (Human Papilloma Virüsü), dünyada en sık görülen cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlardan biridir. Cinsel olarak aktif kişilerin büyük çoğunluğu hayatının bir döneminde HPV virüsü ile karşılaşır ve çoğu zaman bunu fark etmez. HPV enfeksiyonlarının büyük bölümü bağışıklık sistemi tarafından kendiliğinden temizlenir; ancak bazı tipler genital siğillere, bazıları ise uzun süre devam ettiğinde rahim ağzı kanserine yol açabilir. Bu yazıda HPV nedir, HPV belirtileri nelerdir, virüs nasıl bulaşır ve HPV tedavisi nasıl planlanır sorularının yanıtlarını bulabilirsiniz.
Was ist HPV?
HPV, cilt ve mukoza yüzeylerini etkileyen, 200’den fazla tipi tanımlanmış bir DNA virüsüdür. Bu tiplerin yaklaşık 40’ı genital bölgeyi etkiler. HPV virüsü, yerleştiği hücrelerde değişikliklere neden olabilir; bu değişikliklerin çoğu zararsızdır ve zamanla kaybolur. Bazı HPV tipleri ise kalıcı enfeksiyon oluşturduğunda kanser öncüsü lezyonlara yol açabilir. Bu nedenle HPV nedir sorusunun yanıtı, virüsün tipi bilinmeden tam olarak verilemez.
HPV Hakkında Bilinmesi Gerekenler
- HPV çok yaygındır; cinsel olarak aktif kişilerin çoğu hayatının bir döneminde virüsle karşılaşır
- Enfeksiyon çoğu zaman hiçbir belirti vermez
- Enfeksiyonların büyük bölümü 1–2 yıl içinde kendiliğinden temizlenir
- Yüksek riskli tiplerle kalıcı enfeksiyon, rahim ağzı kanseri için en önemli risk faktörüdür
- HPV hem kadınlarda hem erkeklerde görülür
HPV Tipleri Nelerdir?
HPV tipleri, kansere yol açma potansiyeline göre düşük riskli ve yüksek riskli olarak iki gruba ayrılır. Hangi tipin saptandığı, takip ve tedavi planını doğrudan etkiler. Bu nedenle HPV testi sonucunda tipin belirtilmesi önemlidir.
Yüksek ve Düşük Riskli HPV Tipleri
- Yüksek riskli HPV tipleri: HPV 16 ve HPV 18, rahim ağzı kanserlerinin yaklaşık %70’inden sorumludur. HPV 31, 33, 35, 39, 45, 51, 52, 56, 58 ve 59 da yüksek riskli tipler arasında yer alır.
- Düşük riskli HPV tipleri: HPV 6 ve HPV 11, genital siğillerin yaklaşık %90’ına neden olur; kansere yol açma riskleri çok düşüktür.
HPV 16, HPV 18 veya HPV 35 gibi yüksek riskli bir tipin saptanması kanser olunduğu anlamına gelmez; düzenli takip gerektiğini gösterir.
HPV Nasıl Bulaşır?
HPV virüsü en sık cinsel temas yoluyla bulaşır. Virüs deri ve mukoza temasıyla yayıldığı için tam bir cinsel birleşme olmadan da geçebilir. Prezervatif kullanımı bulaşma riskini azaltır, ancak kondomun örtmediği bölgeler nedeniyle riski tamamen ortadan kaldırmaz.
HPV’nin Başlıca Bulaşma Yolları
- Vajinal, anal veya oral cinsel ilişki
- Cinsel birleşme olmadan genital bölgelerin birbirine teması
- Ortak kullanılan cinsel objeler
- Nadiren doğum sırasında anneden bebeğe geçiş
HPV sadece cinsel yolla mı bulaşır sorusu da sık sorulur. Bulaşmanın büyük bölümü cinsel temasla olur; havuz, tuvalet ya da ortak eşyalar yoluyla bulaşma bilimsel olarak gösterilmemiştir. Partner sayısının artması, HPV ile karşılaşma riskini artırır.
Was sind die Symptome von HPV?
HPV belirtileri çoğu kişide hiç ortaya çıkmaz; bu nedenle virüs fark edilmeden taşınabilir ve bulaştırılabilir. Belirti görüldüğünde bu genellikle düşük riskli tiplere bağlı genital siğillerdir. Yüksek riskli HPV tipleri ise rahim ağzında yıllar içinde hücre değişikliklerine yol açsa da erken dönemde belirti vermez. Bu değişiklikler ancak smear testi ve HPV testi ile saptanabilir.
HPV Belirtileri Arasında Görülebilenler
- Genital bölgede, anüs çevresinde veya ağızda karnabahar görünümlü kabarıklıklar (genital siğil)
- Siğil bölgesinde kaşıntı ya da hassasiyet
- İlerlemiş rahim ağzı lezyonlarında ilişki sonrası kanama veya anormal akıntı
Bu HPV belirtilerinden herhangi biri fark edildiğinde jinekolojik muayene yaptırmak önemlidir.
HPV’nin Neden Olduğu Hastalıklar
HPV virüsü, tipine ve enfeksiyonun ne kadar sürdüğüne bağlı olarak farklı hastalıklarla ilişkilidir. Rahim ağzı kanseri yıllar içinde gelişen bir hastalıktır; düzenli tarama ile kanser öncüsü değişiklikler erken dönemde saptanıp tedavi edilebilir.
HPV ile İlişkili Hastalıklar
- Rahim ağzı (serviks) kanseri ve kanser öncüsü lezyonlar (CIN)
- Genital siğiller (kondilom)
- Vulva ve vajina kanseri
- Penis ve anüs kanseri
- Ağız ve boğaz kanserleri
HPV Testi ve Smear ile Tanı
HPV tanısı, rahim ağzından alınan örnekte virüsün DNA’sının araştırılmasıyla konur. HPV testi çoğu zaman smear testi ile birlikte yapılır. Test pozitif çıktığında, saptanan tipe ve smear sonucuna göre kolposkopi ile daha ayrıntılı değerlendirme yapılabilir. Türkiye’de ulusal tarama programında 30–65 yaş arasındaki kadınlara 5 yılda bir HPV testi önerilmektedir. Erkekler için rutin kullanılan, onaylı bir HPV tarama testi bulunmamaktadır; tanı genellikle muayene bulgularına dayanır.
HPV testi ve smear testi hakkında ayrıntılı bilgiyi İstanbul’da Servikal Tarama: Pap Smear ve HPV DNA Testi sayfamızda bulabilirsiniz.
Wie wird HPV behandelt?
HPV tedavisi denildiğinde, virüsün kendisini vücuttan yok eden bir ilaç bulunmadığını bilmek gerekir. HPV tedavisi; virüsün yol açtığı siğillerin ve rahim ağzındaki hücre değişikliklerinin tedavisine ve düzenli takibe dayanır. Bağışıklık sistemi, çoğu kişide virüsü zamanla kendiliğinden temizler.
HPV Tedavisinde Kullanılan Yöntemler
- Genital siğiller için krem tedavileri, dondurma (kriyoterapi), yakma (elektrokoter) veya lazer
- Rahim ağzındaki kanser öncüsü lezyonlar için LEEP veya konizasyon gibi işlemler
- Belirti olmayan HPV pozitifliğinde smear, HPV testi ve kolposkopi ile düzenli takip
- Sigaranın bırakılması gibi bağışıklığı destekleyen yaşam tarzı değişiklikleri
Hangi HPV tedavisi yönteminin uygun olduğuna; lezyonun tipi, büyüklüğü, yeri ve kişinin gebelik planı göz önünde bulundurularak hekim tarafından karar verilir.
HPV Geçer mi?
HPV geçer mi sorusunun yanıtı çoğu kişi için evettir. HPV enfeksiyonlarının yaklaşık %90’ı iki yıl içinde bağışıklık sistemi tarafından temizlenir. Ancak yüksek riskli tiplerle enfeksiyon uzun süre devam ederse rahim ağzında hücre değişiklikleri gelişebilir. Bu nedenle HPV pozitif çıkan kadınların, hekimin önerdiği aralıklarla kontrollerini aksatmaması önemlidir. Virüsün temizlenmesi, ileride yeniden HPV ile karşılaşılmayacağı anlamına gelmez.
Erkeklerde HPV
HPV erkeklerde de çok yaygındır ve çoğunlukla belirti vermez. Erkeklerde HPV genital siğillere, daha nadiren penis, anüs ve boğaz kanserine yol açabilir. Erkekler belirti göstermeden virüsü partnerlerine bulaştırabilir; bu nedenle partnerlerden birinde HPV saptandığında diğer partnerin de muayene olması faydalı olabilir.
Gebelikte HPV
Gebelikte HPV saptanması çoğu zaman bebeğe zarar vermez ve tek başına normal doğuma engel oluşturmaz. Gebelikte hormonal değişiklikler nedeniyle genital siğiller büyüyebilir; gerekirse gebeliğe uygun yöntemlerle tedavi edilir. Gebelikte smear testi güvenle yapılabilir; rahim ağzındaki lezyonların tedavisi ise çoğunlukla doğum sonrasına planlanır.
HPV’den Korunma Yolları
HPV’den korunmanın temel yolları aşı ve düzenli taramadır. Aşı, virüsle karşılaşmadan önce koruma sağlar; tarama ise olası hücre değişikliklerinin erken dönemde saptanmasına yardımcı olur.
HPV’den Korunmak İçin Yapılabilecekler
- HPV aşısı olmak
- Kadınların düzenli smear ve HPV testi yaptırması
- Prezervatif kullanmak
- Partner sayısını sınırlamak
- Sigarayı bırakmak
HPV aşısı, cinsel yaşam başlamadan önce yapıldığında en yüksek düzeyde koruma sağlar; ileri yaşlarda da hekim değerlendirmesiyle uygulanabilir. Gardasil 9, dokuz HPV tipine karşı koruma sağlar. Ayrıntılı bilgi için HPV Impfstoff Gardasil 9 sayfamızı inceleyebilirsiniz.
HPV, çok yaygın görülen ve çoğu zaman kendiliğinden geçen bir enfeksiyondur; ancak yüksek riskli tiplerin rahim ağzı kanseriyle ilişkisi nedeniyle göz ardı edilmemelidir. HPV belirtileri çoğu zaman ortaya çıkmadığından düzenli tarama, erken tanının en güvenilir yoludur. HPV testi pozitif çıktığında endişelenmeden hekim değerlendirmesiyle bir takip planı oluşturulması yeterlidir.
Kommentare von Ihnen
Danışmak istediğiniz konularla ilgili sizi arayalım.
Wir melden uns schnell bei Ihnen – zu allen Themen, zu denen Sie sich beraten lassen möchten.


Op. Dr. Soner DÜZGÜNER
Facharzt für Frauenheilkunde und Geburtshilfe
Op. Dr. Soner Düzgüner: Bietet Diagnose und Behandlung in Bereichen wie In-vitro-Fertilisation, Frauengesundheit, Unfruchtbarkeit, gynäkologische Chirurgie und Schwangerschaftsnachsorge.