Embriyom Hakkında Bazı Rakamlar ve Harfler Söylediler, Bunlar Ne Anlama Geliyor?

4AB, 3BB, “iyi kalite”, “orta kalite”… Tüp bebek tedavisi sırasında beşinci gün embriyolarınız için söylenen bu rakam ve harfler, aslında embriyonun mikroskop altındaki görüntüsünü tarif eden bir embriyo skorlama sistemidir. Peki bu skorlar tam olarak neyi ölçer ve tedavinizin sonucu hakkında ne söyler?

Hastalarımdan bu konuda çok sık şu soruları alıyorum: “Hocam, bu skorun anlamı nedir?” veya “Hocam, embriyoma orta kalite dediler. Bunun tedaviye etkisi nedir?” Hazırsanız bunları adım adım konuşalım.

Embriyo skorlaması nedir?

Embriyoların görüntüsüne dayanan bir değerlendirme sistemi vardır. Bunu daha iyi anlatabilmek için önce embriyoyu oluşturan yapılardan bahsedeceğim; ardından 4AB skoru üzerinden somut bir örnek vereceğim.

Embriyoyu oluşturan yapılar nelerdir?

Embriyo, yaklaşık 100-125 hücreden oluşan bir yapıdır. Embriyonun;

• iç hücre kitlesi: bebeği oluşturacak hücre grubu,
• dış hücre kitlesi: plasentayı, yani bebeğin eşini oluşturacak hücre grubu,
• blastosel: içi sıvı dolu boşluk

bulunur. Değerlendirme, bu üç yapının görüntüsüne göre yapılır.

Embriyo skorundaki rakam ne anlama gelir?

Beşinci günde embriyonun içindeki sıvı miktarı arttıkça skordaki rakam 1’den 6’ya doğru yükselir. Yani rakam, embriyonun içindeki sıvı dolu boşluğun genişleme düzeyini ifade eder.

İç hücre kitlesi nasıl değerlendirilir?

Bebeği oluşturacak iç hücre kitlesi;

• çok sayıda hücreden oluşuyor ve hücreler sıkı bir paket hâlinde görünüyorsa A kalite,
• çok sayıda hücreden oluşmasına rağmen gevşek görünüyorsa B kalite,
• az sayıda hücreden oluşuyorsa C kalite

olarak değerlendirilir.

Dış hücre kitlesi nasıl değerlendirilir?

Plasentayı oluşturacak dış hücre kitlesi;

• çok sayıda, boncuk gibi dizilmiş hücreden oluşuyor ve sıkı görünüyorsa A kalite,
• hücre sayısı yeterli ancak görünümü gevşekse B kalite,
• hücre sayısı azsa C kalite

olarak adlandırılır.

4AB skoru ne demek?

Şimdi 4AB olarak skorlanan bir embriyo üzerinden örnek verelim:

• 4 rakamı: Embriyonun içindeki sıvı dolu boşluğun genişleme düzeyini ifade eder ve iyi bir değerdir.
• Ortadaki A: Bebeği oluşturacak iç hücre kitlesinin iyi kalitede olduğu anlamına gelir.
• A’nın yanındaki B: Plasentayı oluşturacak dış hücre kitlesini ifade eder. Bu harf, hücre sayısının yeterli olduğunu ancak hücrelerin hafif gevşek göründüğünü belirtir.

Özetle 4AB, iyi kaliteli bir embriyo olarak değerlendirilir.

Embriyo skorlama tablosu

Embriyo skorları hakkında bilinmesi gereken iki önemli nokta

Birincisi: Bu değerlendirme belirli bir sisteme bağlı olsa da, aynı embriyonun görüntüsüne iki farklı embriyolog farklı skorlar verebilir.

İkincisi: İyi görünen bir embriyonun rahme tutunma potansiyeli yüksektir. Ancak bu durum, embriyonun kromozom sayısının ve yapısının normal olduğunu garanti etmez. Yani görüntü açısından iyi olan bir embriyonun rahme tutunma potansiyeli yüksek olabilir; fakat bu değerlendirme, embriyonun genetik sağlığı hakkında kesin bilgi vermez.

3BB embriyo kötü bir embriyo mudur?

Hayır. 3BB, boşluğun genişlemeye devam ettiği; iç ve dış hücre kitlelerinin yeterli sayıda hücre içerdiği ancak görünümlerinin bir miktar gevşek olduğu bir embriyoyu tarif eder. Bu embriyolarla da gebelik elde edilebilir.

“Orta kalite” denen embriyo transfer edilir mi?

Edilebilir. Skor, transfer kararında dikkate alınan başlıklardan yalnızca biridir; embriyo sayısı, yaş, önceki tedavi geçmişi ve varsa genetik test sonucu da birlikte değerlendirilir.

İyi skorlu embriyo mutlaka tutunur mu?

Hayır. Skor, tutunma ihtimalini artıran bir gösterge olsa da tek başına garanti değildir; embriyonun kromozomal yapısı görüntüden anlaşılamaz.

Embriyo skoru bebeğin sağlığını gösterir mi?

Göstermez. Skorlama, embriyonun mikroskop altındaki görünümüne dayanır; genetik sağlık hakkında bilgi vermez.

Tüp bebek tedavisi yolculuğuna çıkan aileler, bu skorlara genellikle aşinadır. Siz de embriyo skorunuzu, embriyonuzun tutunup tutunmadığını veya paylaşmak istediğiniz bir deneyiminizi yorumlarda belirtebilirsiniz.